28 Οκτ 2007

ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ: ΤΟ ΟΡΙΣΤΙΚΟ ΤΕΛΟΣ ΤΗΣ ΕΠΟΧΗΣ ΤΗΣ ΑΘΩΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΟΤΗΤΑΣ ("Ω ΜΠΑΡΜΠΑΡΑ, ΤΙ ΜΑΛΑΚΙΑ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ...")


Δεν υπάρχει πιό συγκλονιστική μαρτυρία για τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο από την ασπρόμαυρη γαλλική ταινία "Απαγορευμένα παιχνίδια" του René Clément (1952): Στη νικημένη Γαλλία του 1940, η μικρή Παυλίνα χάνει και τους δύο γονείς της, όταν το προσφυγικό κονβόυ τους βομβαρδίζεται από τους Γερμανούς. Πεντάρφανη στα πέντε της χρόνια, με το νεκρό σκυλάκι της αγκαλιά, βρίσκει καταφύγιο σε μια αγροτική οικογένεια και πιάνει φιλίες με το δεκάχρονο Μιχάλη. Μαζί θ' αναλάβουν το απαγορευμένο κι επικίνδυνο έργο να θάψουν το νεκρό ζωάκι μέσα σ' έναν εγκατελειμμένο μύλο. Σιγά σιγά θα προσθέσουν κι άλλα νεκρά ζωάκια, το καθένα με το δικό του σταυρό, φτιάχνοντας ένα κρυφό κοιμητήριο ζώων. Όταν παρά τις υποσχέσεις του ο πατέρας του Μιχάλη θα δώσει την Παυλίνα στο ορφανοτροφείο, ο Μιχάλης θα καταστρέψει το μικρό κοιμητήριο και θα πετάξει τους σταυρούς στο ποτάμι.

Το μουσικό θέμα της ταινίας ολοκληρώνει ηχητικά το αριστούργημα.

Πρόκειται για μια συγκλονιστική ματιά στην παιδικότητα που αγωνίζεται να επιβιώσει σ' ένα εχθρικό περιβάλλον με τον θάνατο πανταχού παρόντα, ένα περιβάλλον όπου οι αδύναμοι αδυνατούν να επιβιώσουν. Πρόκειται για έναν θρήνο για την ανθρωπιά που έχει τραυματιστεί ανεπανόρθωτα από τον πόλεμο.

Πρόκειται για ένα σπαρακτικό, αφοπλιστικό, και - πάντα- αναπάντητο ΠΟΥΡΚΟΥΑ - ("ΓΙΑΤΙ").

Πουρκουάδες

“Pourquoi?” λένε πως ρώτησαν οι άνανδροι οι Γάλλοι
- πολύ το κοροιδέψαν οι παππούδες μας αυτό –
πριν φύγουν για τον πόλεμο, πριν πάνε στο χαμό

Και πήγαν, και πολέμησαν, κι άλλοι χαθήκαν, κι άλλοι,
γύρισαν πίσω, κι είπανε, ξανά, “pourquoi? pourquoi?”


Μαύρος Γάτος, 15-1-2003


...Ω Μπαρμπαρά
Τι μαλακία ο πόλεμος

Τι να’χεις απογίνει τώρα
τώρα που βρέχει σίδερο
φωτιά ατσάλι αίμα
κι εκείνος που σ’έσφιγγε στην αγκαλιά του
ερωτευμένος
πέθανε, αγνοείται, ακόμα ζει;

Απόσπασμα από το «Μπαρμπαρά» του Ζακ Πρεβέρ, 1945
Μετάφραση Μαύρος Γάτος - ολόκληρο το ποίημα
εδώ

4 σχόλια:

η ψυχη μου το ξερει είπε...

Ποιος νοιάζεται αληθινά για τα παιδιά;Ποιος νοιάζεται για τη χαμένη τους αθωότητα;Επί της ουσίας κανείς!
Γιατί;

DIONYSOS είπε...

Τους πολέμους τους σταματάμε όσο είμαστε ακόμα ζωντανοί μετά είναι αργά. Κάποτε θα γράψω για την μικρή Χριστίνα που την βρήκε ο βομβαρδισμός έξω από το Παρίσι στη κούνια ζωντανή σκοτώνοντας τους δυο γονείς της....ζει ακόμα και μου τάχει διηγηθεί.

Μαύρος Γάτος είπε...

Ψυχή μου, Ο διαχωρισμός 'παιδιά" εναντίον "μεγάλων" είναι τεχνητός και δεν έχει νόημα. Η αθωότητα είναι το ζητούμενο... Ποιός νοιάζεται για τα παιδιά; Εκείνος που νοιάζεται και για τους "μεγάλους". Και υπάρχουν αρκετοί που νοιάζονται, αλλιώς θα είχαμε ξοφλήσει ως ανθρώπινο είδος.

Διόνυσε, φυσικά, οι Γάλλοι είπαν το πουρκουά αλλά πολέμησαν επίσης, τόσο στον Α ΠΑγκόσμιο (όταν τους κόλλησαν και το "πουρκουάδες") όσο και στον Δεύτερο, σαν Αντίσταση στην ίδια τη Γαλλία αλλά και από το εξωτερικό. Στον Πόλεμο απαντάς με Πόλεμο.. κι αυτό είναι το πιό φοβερό. Το ότι δεν υπάρχει άλλη λύση, πρέπει αναγκαστικα΄να καταφύγεις στη βία για ν αντιμετωπίσεις τη βία...

"έρμο τουφέκι, σκοτεινό, τί σ' έχω εγώ στο χέρι;
όπου συ μού γινες βαρύ, κι ο Αγαρηνός το ξέρει..."

Devilio είπε...

na rwthsw kati?poy mporw na brw thn tainia?